<iframe src="//www.googletagmanager.com/ns.html?id=GTM-TK4BMS" height="0" width="0" style="display:none;visibility:hidden"> Ekwiwalent za niewykorzystany urlop - w jaki sposób go wyliczyć?
NN TFI Investment Partners
Notowania
 

Ekwiwalent za niewykorzystany urlop

w jaki sposób go wyliczyć?

19.09.2019

Urlop to czas, na który większość z nas czeka z niecierpliwością. Niekiedy zdarza się jednak, że w natłoku pracowniczych zadań, nie jesteśmy w stanie w pełni wykorzystać dni urlopowych, które nam przysługują. Zazwyczaj odbieramy je w późniejszym terminie, ale co zrobić w sytuacji, gdy nasza umowa o pracę wygasa? Czym jest ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i w jaki sposób się go oblicza?

 

Czym jest ekwiwalent za niewykorzystany urlop?

Ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy to rekompensata w formie pieniężnej, którą pracownik ma prawo otrzymać. Ekwiwalent wypłacany jest w sytuacji, gdy nie udało nam się wykorzystać wszystkich dni urlopowych, które nam przysługiwały, a stosunek pracy zostaje rozwiązany lub też wygasa, z zaznaczeniem, że strony nie mają zamiaru podpisania kolejnego stosunku pracy. Wypłata takiego ekwiwalentu jest uregulowana prawnie i zapisana w Kodeksie pracy. Warto wiedzieć, że każdy pracodawca ma obowiązek wypłacić pracownikowi taki ekwiwalent, jeżeli nie ma możliwości wykorzystania przysługujących dni urlopowych. Jedynym wyjątkiem od reguły, zgodnie z artykułem 171.3 Kodeksu pracy, jest sytuacja, w której strony postanawiają wykorzystać zaległy urlop w ramach kolejnej umowy. Istotne jednak jest to, aby kolejna umowa została zawarta z tym samym pracodawcą i bezpośrednio po rozwiązaniu lub wygaśnięciu poprzedniej umowy. Pracodawca powinien wypłacić nam ekwiwalent za niewykorzystany urlop w dniu rozwiązania lub wygaśnięcia umowy o pracę czyli w ostatnim dniu naszego zatrudnienia. Pracownik nie może się zrzec ekwiwalentu za urlop. Nie ma również możliwości przeniesienia urlopu pomiędzy dwoma podmiotami tj.: obecnym oraz przyszłym pracodawcą.

 

Jak obliczyć ekwiwalent za niewykorzystany urlop?

W celu wyliczenia ekwiwalentu za niewykorzystany urlop należy wziąć pod uwagę kilka elementów, zarówno stałych, jak i zmieniających się w każdym roku. Ze szczegółami obliczania takiego ekwiwalentu możemy zapoznać się w Państwowej Inspekcji Pracy. W skrócie należy przemnożyć liczbę godzin, które przysługują nam w ramach urlopu, przez kwotę wynagrodzenia, jaką otrzymujemy za 1 godzinę pracy. Jak jednak uzyskać te dane?

Po pierwsze obliczanie ekwiwalentu należy rozpocząć od wyliczenia wysokości wynagrodzenia, które przysługuje nam za 1 dzień pracy. Do tego wyliczenia potrzebny będzie nam tzw. współczynnik ekwiwalentu, który jest inny dla każdego roku kalendarzowego.  Na początek należy od liczby dni w danym roku odjąć wszystkie niedziele, święta oraz dni, które są ustawowo wolne od pracy. Otrzymany wynik należy podzielić przez 12. Sposób w jaki oblicza się współczynnik ekwiwalentu jest uregulowany w § 19. Rozporządzenia Ministra Pracy  i Polityki Socjalnej z dnia 8.01.1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop. Ważne jest również to, że nawet w przypadku ekwiwalentu za niewykorzystany urlop z roku poprzedniego/lat poprzednich, współczynnik ekwiwalentu obliczamy dla roku bieżącego.

Przykład – dla pracownika zatrudnionego w pełnym wymiarze czasu w 2019 roku:

Liczba dni w danym roku = 365

Liczba dni wolnych od pracy = 114

Współczynnik ekwiwalentu = (365 – 114): 12 = 20,92

Uwaga! W przypadku zatrudnienia w niepełnym wymiarze godzin wartość współczynnika należy proporcjonalnie obniżyć do czasu pracy danego pracownika. W 2019 roku dla zatrudnienia na 3/4 etatu współczynnik ekwiwalentu wynosi 15.69, dla 1/2 etatu – 10,46, dla 1/3 etatu – 6,97, a dla 1/4 etatu – 5,23.  

Do obliczeń potrzebna również będzie tzw. podstawa wymiaru czyli przeciętne wynagrodzenie danego pracownika. Uwzględnia się tutaj nie tylko pensję pracownika, ale także wszystkie dodatki. Wynagrodzenie składa się z 3 elementów:

  • stawki miesięcznej, która ma stałą wysokość (w tym stałe składniki wynagrodzenia tj. dodatki stażowe, funkcyjne, stała miesięczna premia regulaminowa). Do obliczenia ekwiwalentu brana jest pod uwagę stawka miesięczna z miesiąca, w którym zostało nabyte prawo do ekwiwalentu (gdy stosunek pracy zostaje rozwiązany lub wygasa w trakcie danego miesiąca to jako podstawę ekwiwalentu uwzględnia się pełne miesięczne wynagrodzenie),
  • składników zmiennych, które przysługują za okresy nie dłuższe niż 1 miesiąc. Są to m.in.: prowizje, premie miesięczne, wynagrodzenie za pracę w ramach nadgodzin, wynagrodzenie za pracę w godzinach nocnych. Składniki te muszą być wypłacone w okresie 3 miesięcy, które poprzedzają miesiąc nabycia prawa do ekwiwalentu. Są one uwzględniane w podstawie ekwiwalentu w średniej wysokości z okresu tych 3 miesięcy,
  • składników zmiennych, które przysługują za okresy dłuższe niż 1 miesiąc – są to premie kwartalne lub roczne. Składniki te muszą być wypłacone w okresie 12 miesięcy, które bezpośrednio poprzedzają miesiąc nabycia prawa do ekwiwalentu. Są one uwzględnianie w podstawie ekwiwalentu w średniej wysokości z tych 12 miesięcy.

Otrzymaną kwotę miesięcznego wynagrodzenia dzielimy przez otrzymany współczynnik ekwiwalentu. W taki sposób otrzymujemy kwotę wynagrodzenia, które przysługuje nam za 1 dzień pracy. Kolejny etap to obliczenie stawki godzinowej. W tym celu otrzymaną kwotę za 1-dniowe wynagrodzenie dzielimy przez 8 godzin.

Na koniec musimy uzyskać liczbę dni, za które przysługuje nam ekwiwalent. W tym celu należy podzielić liczbę dni urlopowych, które nam przysługują za cały rok (czyli 20 lub 26 w zależności od stażu pracy) przez liczbę miesięcy w roku czyli 12. Ważne jest, aby otrzymaną liczbę zaokrąglić do góry. Następnie otrzymany wynik należy przeliczyć na godziny.

Dla uproszczenia obliczeń ekwiwalentu zostały stworzone kalkulatory on-line, które w szybki sposób pozwolą nam na otrzymanie potrzebnych danych. W celu wyliczenia ekwiwalentu należy podać kilka wartości tj.: podstawę wymiaru świadczenia, liczbę godzin urlopu, wymiar czasu pracy, a do tego wskazać obowiązującą normę dobową oraz wybrać dany rok.

Tomasz Smal

Tomasz Smal

Specjalista ds. Marketingu

W sekcji „Finanse po godzinach” otwieramy przed Tobą świat finansów. Nie używamy tutaj trudnego języka, ponieważ staramy się, by nasze treści były zrozumiałe dla każdego – nie tylko dla znawców. Nad treściami czuwa zespół specjalistów – od ekspertów, poprzez autorów i blogerów, aż po redaktorów. Wspólnie staramy się, żeby każdy wpis i każdy artykuł był po brzegi wypełniony użytecznymi informacjami.